epresja to nie tylko smutek. To złożone zaburzenie, które może manifestować się na wiele zaskakujących sposobów - i które dotyka co piątą osobę w ciągu życia.
Depresja to nie jest tylko „gorszy nastrój"
Jednym z najczęściej powtarzanych mitów jest to, że depresja oznacza po prostu smutek lub lenistwo. W rzeczywistości jest to choroba, która ma swoje biologiczne, psychologiczne i społeczne podłoże.
Osoby z depresją często wyglądają z zewnątrz jak ktoś, kto „po prostu nie stara się wystarczająco" - a tymczasem wykonują ogromny wysiłek, żeby funkcjonować na co dzień.
Ważna perspektywa
Depresja nie jest kwestią charakteru ani siły woli. To zaburzenie neurobiologiczne - podobnie jak cukrzyca czy nadciśnienie. Wymaga leczenia, nie „wzięcia się w garść".
Najważniejsze objawy depresji
Zgodnie z kryteriami diagnostycznymi (ICD-11, DSM-5), depresja rozpoznawana jest wtedy, gdy przez co najmniej dwa tygodnie utrzymuje się kilka z poniższych objawów:
- Obniżony nastrój przez większą część dnia, prawie każdego dnia
- Utrata zainteresowań i zdolności do odczuwania przyjemności (anhedonia)
- Znaczące zmiany masy ciała lub apetytu
- Problemy ze snem - bezsenność lub nadmierna senność
- Zmęczenie i utrata energii
- Poczucie bezwartościowości lub nadmierne poczucie winy
- Trudności z koncentracją i podejmowaniem decyzji
- Nawracające myśli o śmierci lub samobójstwie
* Dwa wyróżnione objawy są tzw. „kryteriami kardynalnymi" - przynajmniej jeden z nich musi być obecny przy rozpoznaniu.
Objawy, które zaskakują
Depresja może objawiać się nie tylko emocjonalnie, ale też fizycznie. Przewlekłe bóle głowy, bóle pleców czy problemy żołądkowe, dla których lekarze nie znajdują przyczyny - mogą być sygnałem depresji.
U mężczyzn i młodzieży
- Drażliwość zamiast smutku
- Zwiększona agresywność
- Unikanie kontaktów społecznych
- Ryzykowne zachowania
Objawy fizyczne
- Przewlekłe bóle głowy
- Bóle pleców bez przyczyny
- Problemy żołądkowe
- Ogólne osłabienie organizmu
Kiedy szukać pomocy?
Jeśli objawy utrzymują się dłużej niż dwa tygodnie i utrudniają codzienne funkcjonowanie - warto skonsultować się ze specjalistą. Nie oznacza to od razu terapii ani leków. Pierwszy krok to rozmowa z psychologiem lub psychiatrą.
Zapamiętaj
-
Depresja jest chorobą - nie słabością charakteru.
-
Objawy trwające ponad 2 tygodnie wymagają konsultacji ze specjalistą.
-
Depresja może manifestować się fizycznie - bóle, zmęczenie, problemy żołądkowe.
-
U mężczyzn i nastolatków depresja często objawia się drażliwością, nie smutkiem.
-
Depresja jest bardzo dobrze leczalna - większość osób z pomocą specjalisty osiąga poprawę.